- Gramatyka angielska
- Pytania i zdanie
- spójniki (although, despite, because)
Kolega pyta, jak było na wakacjach. Ty mówisz: It was great, but the hotel was awful, so we moved. Trzy krótkie słowa, but i so, a z dwóch luźnych informacji zrobiła się historia. Tak właśnie działają linking words: sklejają zdania tak, żeby słuchacz wiedział, co z czego wynika.
Spokojnie, nie musisz znać pięćdziesięciu spójników. W rozmowie Anglicy jadą na sześciu, może ośmiu słowach. Te długie i eleganckie, jak moreover czy nevertheless, żyją głównie na papierze: w rozprawce, w mailu do firmy, w artykule.
W podręczniku to wszystko nazywa się „spójniki i wyrażenia łączące” i zwykle wygląda jak lista do wykucia na kartkówkę. Anglik, który mówi so dwadzieścia razy dziennie, nie ma pojęcia, że używa „spójnika wynikowego”. Dla Ciebie ta nazwa przyda się tylko wtedy, gdy będziesz szukać tematu w książce. Każde zdanie możesz odsłuchać, a tłumaczenia są schowane: dotknij zdania albo włącz „Pokaż tłumaczenia”.
- Sześć słów, które wystarczą do rozmowy 💬
- Because czy because of: jedno słowo zmienia budowę ⚖️
- Although czy despite: „mimo że” w dwóch wersjach 🌧️
- However, so i but: która „ale” do czego 🔀
- Linking words do rozprawki i maila 📝
- Linking words na teście: osobna gra 🎯
- Linking words w rozmowie: scenka po weekendzie 🏕️
- Najczęstsze błędy z linking words
- Pytania, które padają najczęściej
- Jak ćwiczyć linking words?
- Kluczowe wnioski
- Źródła
Linking words to słowa, które mówią, jak dwie myśli się łączą: dodajesz (and), przeciwstawiasz (but), podajesz powód (because) albo skutek (so). Najpierw opanuj te cztery w mowie, resztę dobierzesz do pisania.
Sześć słów, które wystarczą do rozmowy 💬
Zacznij od nich. Jeśli w mówieniu masz pod ręką te sześć, Twoje zdania przestają brzmieć jak lista zakupów i zaczynają brzmieć jak opowieść.
| Słowo | Co robi | Przykład |
|---|---|---|
| and | dodaje | I called and she answered. |
| but | przeciwstawia | It’s small but cozy. |
| so | daje skutek | I was tired, so I went home. |
| because | podaje powód | I left because I was tired. |
| or | daje wybór | Coffee or tea? |
| then | mówi, co potem | We ate, then we went for a walk. |
- I wanted to call you, but my phone died. Chciałem do Ciebie zadzwonić, ale padł mi telefon.
- It started raining, so we stayed in. Zaczęło padać, więc zostaliśmy w domu.
- I’m learning English because I want a better job. Uczę się angielskiego, bo chcę lepszej pracy.
- We had dinner and then we watched a movie. Zjedliśmy kolację, a potem obejrzeliśmy film.
- You can stay here or come with us. Możesz zostać tutaj albo jechać z nami.
Zwróć uwagę na so i because. To ta sama historia opowiedziana od dwóch stron. I was tired, so I went home idzie od przyczyny do skutku. I went home because I was tired idzie od skutku do przyczyny. Oba zdania mówią to samo.
Because czy because of: jedno słowo zmienia budowę ⚖️
Po because stoi całe zdanie, z osobą i czasownikiem. Po because of stoi sam rzeczownik. To jedna z ulubionych pułapek w testach, a reguła mieści się w jednym oddechu.
because + zdanie
because of + rzeczownik
We stayed home because it was raining. Zostaliśmy w domu, bo padało.
We stayed home because of the rain. Zostaliśmy w domu przez deszcz.
It was raining to zdanie, the rain to rzeczownik.
I was late because the traffic was terrible. Spóźniłem się, bo był straszny korek.
I was late because of the traffic. Spóźniłem się przez korek.
Ta sama myśl, inna budowa.
Although czy despite: „mimo że” w dwóch wersjach 🌧️
Tu działa dokładnie ta sama zasada co przy because. Although i jego luźniejszy brat though łączą się ze zdaniem. Despite i in spite of łączą się z rzeczownikiem albo z formą -ing.
| Ze zdaniem | Z rzeczownikiem albo -ing | Po polsku |
|---|---|---|
| because | because of | bo, przez |
| although, though | despite, in spite of | mimo że, mimo |
| while | during | podczas gdy, podczas |
- Although it was cold, we went to the beach. Chociaż było zimno, poszliśmy na plażę.
- Despite the cold, we went to the beach. Mimo zimna poszliśmy na plażę.
- In spite of being tired, she finished the report. Mimo zmęczenia skończyła raport.
- It’s expensive. I love it, though. Jest drogie. Ale i tak to uwielbiam.
- I fell asleep during the movie. Zasnąłem podczas filmu.
Though na końcu zdania to perełka z rozmowy. Brzmi jak nasze „ale i tak”: The food was great. The service was slow, though. Usłyszysz to w każdym serialu.
🤓 Dla nerdów: because to dawniej dwa słowa W średniowiecznym angielskim mówiło się bi cause, czyli dosłownie „z przyczyny”, na wzór starofrancuskiego „par cause”1. Z czasem dwa słowa skleiły się w jedno. A dziś w luźnych wiadomościach because znowu się skraca: do ’cause, cos albo cuz. Język zatoczył koło. W rozprawce pisz pełne because, w SMS-ie do kumpla rób, co chcesz.
However, so i but: która „ale” do czego 🔀
Polskie „jednak” ma po angielsku kilka twarzy. But łączy dwie części jednego zdania. However zaczyna nowe zdanie i stoi zwykle po kropce, z przecinkiem. Mówi się go rzadziej, pisze częściej.
w rozmowie
w piśmie
The plan is good, but it’s expensive. Plan jest dobry, ale drogi.
The plan is good. However, it is expensive. Plan jest dobry. Jest jednak drogi.
However po kropce i z przecinkiem.
I studied a lot, so I passed. Dużo się uczyłem, więc zdałem.
I studied a lot. As a result, I passed. Dużo się uczyłem. W rezultacie zdałem.
As a result to bardziej oficjalne so.
Linking words do rozprawki i maila 📝
Tu wchodzą słowa, które w mowie brzmią jak przemówienie, ale na papierze robią porządek. Na maturze i w FCE egzaminator lubi je widzieć, bo pokazują, że panujesz nad tekstem. Nie wrzucaj ich jednak do każdego zdania, bo tekst zrobi się sztywny jak urzędowe pismo. Więcej o tym, jak ułożyć cały tekst, znajdziesz w artykule o rozprawce po angielsku.
| Co chcesz zrobić | Słowa do pisania | W rozmowie powiesz raczej |
|---|---|---|
| dodać | moreover, furthermore, in addition | and, also, plus |
| przeciwstawić | however, nevertheless, on the other hand | but, though |
| podać skutek | therefore, as a result, consequently | so |
| wyliczyć | firstly, secondly, finally | first, then, in the end |
| podsumować | in conclusion, to sum up | so basically, all in all |
- Firstly, public transport is cheaper. Po pierwsze, transport publiczny jest tańszy.
- Moreover, it is better for the environment. Co więcej, jest lepszy dla środowiska.
- On the other hand, it is often crowded. Z drugiej strony bywa zatłoczony.
- Therefore, I believe cities should invest in buses. Dlatego uważam, że miasta powinny inwestować w autobusy.
- In conclusion, the advantages outweigh the disadvantages. Na zakończenie: zalety przeważają nad wadami.
Linking words na teście: osobna gra 🎯
Test z linking words prawie zawsze sprawdza jedno z dwóch: czy wiesz, co łączysz (zdanie czy rzeczownik), i czy rozumiesz logikę (powód, skutek, przeciwieństwo). Spójrz, co stoi zaraz po luce, i przeczytasz zdanie do końca. Polecenie i druga połowa zdania podpowiadają więcej, niż się wydaje.
Po luce stoi rzeczownik albo forma -ing (the rain, being tired)?
takbecause of, despite
We were late because of the traffic. Spóźniliśmy się przez korek.
Po luce stoi całe zdanie z osobą i czasownikiem?
takbecause, although
Although it was late, we stayed. Chociaż było późno, zostaliśmy.
Luka stoi na początku zdania, po kropce, przed przecinkiem?
takHowever, Therefore
However, the price is too high. Jednak cena jest za wysoka.
and, but, so
It was cheap, so I bought it. Było tanie, więc to kupiłem.
I druga sztuczka: sprawdź logikę. Jeśli druga część zdania jest zaskoczeniem („padało, a i tak poszliśmy”), szukasz although albo despite. Jeśli jest wynikiem („padało, więc zostaliśmy”), szukasz so albo therefore.
Linking words w rozmowie: scenka po weekendzie 🏕️
Zobacz, jak w zwykłej rozmowie przewijają się prawie wszystkie słowa z pierwszej części.
It rained the whole time, but we had fun.Padało cały czas, ale bawiliśmy się świetnie.
Kiedy tego używasz
Poniedziałek rano, kolega pyta o weekend pod namiotem.
Przykładowa rozmowa
Kolega So, how was the camping trip? No i jak było pod namiotem?
Ty It rained the whole time, but we had fun. Padało cały czas, ale świetnie się bawiliśmy.
Kolega Really? Despite the rain? Serio? Mimo deszczu?
Ty Yeah. We couldn’t hike, so we played cards in the tent. No. Nie dało się chodzić po górach, więc graliśmy w karty w namiocie.
Kolega Sounds cozy. Cold, though. Brzmi przytulnie. Ale zimno.
Ty Freezing. I’m going again next month, though, because the views were amazing. Lodowato. Ale i tak jadę znowu w przyszłym miesiącu, bo widoki były niesamowite.
We stayed inside ___ the storm.
- because of
- because
- although
Po luce stoi rzeczownik: because of the storm.
___ it was expensive, I bought it.
- Although
- Despite
- Because of
Po luce stoi zdanie z przeczeniem oczekiwań: Although.
I was hungry, ___ I made a sandwich.
- so
- but
- because
Druga część to skutek: so.
___ being tired, he kept working.
- Despite
- Although
- Because
Po luce forma -ing: Despite being tired.
The hotel was nice. ___, the food was terrible.
- However
- But
- So
Początek nowego zdania po kropce, z przecinkiem: However.
I fell asleep ___ the lecture.
- during
- while
- although
Po luce rzeczownik: during the lecture.
I’m saving money ___ I want to travel.
- because
- so
- despite
Druga część to powód: because.
Powiedz, że zostałeś w domu przez deszcz.
I stayed home because of the rain.
Najczęstsze błędy z linking words
- Because of przed zdaniem. Because of it was raining to błąd. Albo because it was raining, albo because of the rain.
- Despite of. Mówisz despite the rain albo in spite of the rain. Despite of nie istnieje, to skrzyżowanie dwóch wersji.
- Although i but w jednym zdaniu. Po polsku „chociaż…, ale…” brzmi normalnie. Po angielsku Although it was cold, but we went to podwójne „ale”. Wybierz jedno.
- However jak but. I like it, however it’s expensive jest w piśmie niepoprawne. Daj kropkę albo średnik: I like it. However, it’s expensive.
- Moreover w rozmowie. Gramatycznie dobrze, ale brzmi jak wygłaszanie referatu. Przy kawie powiesz and also albo plus.
Pytania, które padają najczęściej
Co to są linking words?
To słowa, które łączą zdania i pokazują, jak myśli się ze sobą wiążą: and, but, so, because, although, however. Po polsku mówimy na nie spójniki i wyrażenia łączące.
Czym się różni because od because of?
Po because stoi zdanie: because it was raining. Po because of stoi rzeczownik: because of the rain.
Although czy despite?
Although łączy się ze zdaniem: Although it was cold. Despite z rzeczownikiem albo formą -ing: Despite the cold, Despite being tired.
Jakie linking words do rozprawki na maturze?
Do dodawania moreover, in addition. Do kontrastu however, on the other hand. Do skutku therefore, as a result. Do końca in conclusion. Jedno, dwa w akapicie wystarczą.
Czy można zacząć zdanie od because albo and?
W rozmowie i w luźnym tekście tak. W rozprawce na egzamin lepiej zacząć od Because tylko wtedy, gdy zdanie ma dwie części: Because it was late, we left.
Jak ćwiczyć linking words?
Weź jedno wydarzenie z dzisiaj i opowiedz je na głos trzy razy: raz z so, raz z because i raz z but. I was late, so I took a taxi. I took a taxi because I was late. I took a taxi, but I was still late. Potem przerób ćwiczenia ze spójnikami i osobne ćwiczenia z because i because of.
Kluczowe wnioski
- W rozmowie wystarczy kilka słów: and, but, so, because, or, then.
- Po because i although stoi zdanie, po because of i despite rzeczownik albo -ing.
- However zaczyna nowe zdanie, po kropce i z przecinkiem.
- Słowa takie jak moreover i therefore zostaw głównie do pisania.
- Na teście patrz, co stoi po luce, i sprawdź logikę: powód, skutek czy zaskoczenie.
Źródła
- Wiktionary. Hasło „because”, etymologia. en.wiktionary.org







