Gramatyka

Gerund po angielsku: kiedy -ing, a kiedy to, z prostą zasadą

Gramatyka angielska
Czasowniki
gerund i bezokolicznik

QuickSpeak Resources8 min czytania

Przyjaciółka pyta, co lubisz robić w weekendy. Odpowiadasz: I love cooking and I enjoy walking in the park. Cooking, walking, dwa słowa z końcówką -ing, które działają jak rzeczowniki. To jest gerund. Po polsku powiedziałbyś „gotowanie” i „spacerowanie”, czyli dokładnie to samo.

Spokojnie, cała trudność gerundu sprowadza się do jednego pytania: po tym słowie idzie -ing czy to? I enjoy swimming, ale I want to swim. Tu nie ma głębokiej logiki, którą trzeba zrozumieć. Jest kilka prostych reguł i krótka lista czasowników, które warto osłuchać.

Nazwa „gerund” brzmi jak choroba albo jak gatunek paproci. To po prostu słowo z łaciny, którego używają podręczniki, a Anglik mówiący I love dancing nigdy go nie słyszał. Tobie przyda się, żeby wiedzieć, jak szukać ćwiczeń. Każde zdanie możesz odsłuchać, a tłumaczenia są schowane: dotknij zdania albo włącz „Pokaż tłumaczenia”.

Spis treści

Trzy miejsca, gdzie -ing stoi zawsze 🏊
Czasowniki z -ing i czasowniki z to 📋
Like, love i start: obie formy są dobre 👍
Stop, remember, forget i try: tu forma zmienia sens 🔀
Gerund na teście: osobna gra 🎯
Gerund w rozmowie: scenka przy kawie ☕
Najczęstsze błędy z gerundem
Pytania, które padają najczęściej
Jak ćwiczyć gerund?
Kluczowe wnioski
Źródła

Gerund to czasownik z końcówką -ing, który działa jak rzeczownik: Swimming is fun, czyli „pływanie jest fajne”. Największe pytanie brzmi: po którym słowie stoi -ing, a po którym to.

Trzy miejsca, gdzie -ing stoi zawsze 🏊

Zacznij od tych trzech sytuacji. Tu nie ma wyjątków i nie ma zastanawiania się.

Na początku zdania, jako podmiot

Swimming is good for you.

Swimming is good for you. Pływanie jest zdrowe.

Po przyimku (at, of, about, before, after, without)

I’m good at cooking.

I’m good at cooking. Dobrze gotuję.

Po kilku czasownikach (enjoy, mind, finish, avoid)

I enjoy reading.

I enjoy reading. Lubię czytać.

-ing czynność jak rzeczowniksłowo, po którym stoi -ing

Learning a language takes time. Nauka języka wymaga czasu.
Thanks for helping me. Dzięki za pomoc.
Call me before leaving. Zadzwoń, zanim wyjdziesz.
She left without saying goodbye. Wyszła bez pożegnania.
I’m thinking about changing jobs. Myślę o zmianie pracy.
Have you finished eating? Skończyłeś jeść?

Przyimek to najpewniejsza wskazówka. Po at, of, about, for, before, after i without czasownik zawsze dostaje -ing. Po polsku często mówimy tam „żeby” albo „zanim”, a po angielsku stoi po prostu -ing.

Czasowniki z -ing i czasowniki z to 📋

Tu trzeba się po prostu osłuchać. Na szczęście czasowników z -ing na co dzień jest kilka, a z to kilka kolejnych. Jak je usłyszysz w kilku zdaniach, zaczną brzmieć „dobrze” i „źle” same z siebie.

Po nich -ing	Po nich to
enjoy	want
mind	need
finish	decide
avoid	hope
suggest	plan
keep	would like
can’t stand	promise
practice	learn

Do you mind waiting a minute? Możesz chwilę poczekać?
He keeps calling me. On ciągle do mnie dzwoni.
I can’t stand waiting in line. Nie znoszę stać w kolejce.
I want to learn Spanish. Chcę nauczyć się hiszpańskiego.
We decided to stay home. Postanowiliśmy zostać w domu.
I’d like to order, please. Chciałbym zamówić.

Prosty trik pamięciowy: czasowniki z to często patrzą w przyszłość. Chcesz, planujesz, postanawiasz, masz nadzieję, czyli czegoś jeszcze nie ma. Czasowniki z -ing częściej mówią o samej czynności, która już trwa albo którą znasz: lubisz, nie znosisz, kończysz. To nie jest żelazna reguła, ale pomaga zgadywać.

Like, love i start: obie formy są dobre 👍

Przy kilku czasownikach możesz wybrać, co chcesz, i znaczenie się nie zmienia. To like, love, hate, start, begin i continue. Amerykanie przy like i love częściej mówią to, Brytyjczycy częściej -ing, ale obie wersje usłyszysz wszędzie. Więcej przykładów masz na stronie czasownika like.

I like swimming. / I like to swim. Lubię pływać.
It started raining. / It started to rain. Zaczęło padać.
I love cooking for friends. Uwielbiam gotować dla znajomych.
I’d love to come! Bardzo chętnie przyjdę!

Uwaga na ostatnie zdanie. I’d love to i I’d like to (z would) zawsze idą z to. I’d love coming brzmi źle.

Stop, remember, forget i try: tu forma zmienia sens 🔀

To jest ta część, której nauczyciele lubią najbardziej, bo świetnie się ją sprawdza w teście. Te cztery czasowniki biorą obie formy, ale każda znaczy coś innego.

z -ing

z to

I stopped smoking. Rzuciłem palenie.

I stopped to smoke. Zatrzymałem się, żeby zapalić.

Stop + -ing to koniec czynności, stop + to to przerwa po coś.

I remember locking the door. Pamiętam, że zamknąłem drzwi.

Remember to lock the door. Pamiętaj, żeby zamknąć drzwi.

-ing patrzy wstecz, to patrzy w przód.

I’ll never forget meeting you. Nigdy nie zapomnę, jak Cię poznałem.

Don’t forget to call me. Nie zapomnij do mnie zadzwonić.

To samo co przy remember.

Try restarting the computer. Spróbuj zrestartować komputer.

I tried to open the window, but it was stuck. Próbowałem otworzyć okno, ale się zacięło.

Try + -ing to eksperyment, try + to to wysiłek.

Każdy z nich ma też swoją stronę z odmianą i ćwiczeniami: stop, forget i try.

🤓 Dla nerdów: skąd ta dziwna nazwa? Słowo „gerund” to pożyczka z łaciny, od gerundium, a to od czasownika gero, czyli „nosić, prowadzić”¹. W łacinie oznaczało coś w stylu „to, co ma być wykonane”. Dawne angielskie gramatyki długo wzorowały się na łacińskich. Stąd w podręcznikach nazwy, które brzmią jak zaklęcia. A jak chcesz wiedzieć więcej: po polsku najbliżej gerundu jest rzeczownik odczasownikowy, czyli nasze „pływanie”, „czytanie”, „gotowanie”.

Gerund na teście: osobna gra 🎯

Zadania z gerundu prawie zawsze wyglądają tak samo: luka zaraz po czasowniku albo przyimku i trzy formy do wyboru. Nie musisz rozumieć całego tekstu. Patrzysz, co stoi tuż przed luką, i to Ci mówi prawie wszystko.

Przed luką stoi przyimek (at, of, about, before, without)?
tak
-ing
I’m interested in learning Italian. Interesuje mnie nauka włoskiego.
Przed luką stoi enjoy, mind, finish, avoid, keep albo suggest?
tak
-ing
She suggested going by train. Zaproponowała, żebyśmy pojechali pociągiem.
Przed luką stoi want, need, decide, hope, plan albo would like?
tak
to
We hope to see you soon. Mamy nadzieję, że niedługo się zobaczymy.
sprawdź znaczenie (stop, remember, try)
Remember to buy milk. Pamiętaj, żeby kupić mleko.

Przy stop, remember, forget i try przeczytaj zdanie do końca. Jeśli chodzi o coś, co się już stało albo ma się skończyć, wybierz -ing. Jeśli o coś, co dopiero masz zrobić albo po co się zatrzymujesz, wybierz to.

Gerund w rozmowie: scenka przy kawie ☕

Zobacz, ile razy -ing i to pojawiają się w kilku zwykłych zdaniach.

I’m thinking about quitting my job.Myślę o rzuceniu pracy.

Kiedy tego używasz

Kawiarnia, piątek po pracy.

Przykładowa rozmowa

Przyjaciółka You look tired. Is everything OK? Wyglądasz na zmęczonego. Wszystko w porządku?

Ty Honestly, I’m thinking about quitting my job. Szczerze? Myślę o rzuceniu pracy.

Przyjaciółka Wow. What do you want to do instead? Ojej. A co chcesz robić zamiast tego?

Ty I’ve always enjoyed cooking. I’d love to open a small café. Zawsze lubiłem gotować. Chętnie otworzyłbym małą kawiarnię.

Przyjaciółka Then stop talking about it and try doing it on weekends first. To przestań o tym gadać i najpierw spróbuj robić to w weekendy.

Ty Good idea. Remind me to look for a place. Dobry pomysł. Przypomnij mi, żebym poszukał miejsca.

I enjoy ___ in the morning.

running
to run
run

Po enjoy stoi -ing.

We decided ___ a new car.

to buy
buying
buy

Po decide stoi to.

She left without ___ anything.

saying
to say
say

Po przyimku without stoi -ing.

___ is my favorite way to relax.

Reading
To reading
Read

Czynność jako podmiot na początku zdania: Reading.

I stopped ___ two years ago. I feel great now.

smoking
to smoke
smoke

Rzuciłeś palenie, czyli koniec czynności: stopped smoking.

Remember ___ the lights before you go.

to turn off
turning off
turn off

Coś do zrobienia w przyszłości: remember to.

Would you mind ___ the window?

opening
to open
open

Po mind stoi -ing.

Powiedz, że chcesz nauczyć się grać na gitarze.

I want to learn to play the guitar.

Najczęstsze błędy z gerundem

To po przyimku. I’m interested in to learn to błąd. Po przyimku zawsze -ing: interested in learning.
Enjoy z to. I enjoy to swim brzmi źle. Mówisz I enjoy swimming.
Look forward to see. W look forward to słówko to jest przyimkiem, więc dalej idzie -ing: I look forward to seeing you. To samo przy be used to: I’m used to getting up early.
Stop to, kiedy chodzi o stop -ing. I stopped to smoke znaczy, że zatrzymałeś się na papierosa. Jeśli rzuciłeś, powiedz I stopped smoking.
Goły czasownik na początku zdania. Swim is fun to błąd. Czynność jako podmiot dostaje -ing: Swimming is fun.

Pytania, które padają najczęściej

Co to jest gerund?

To forma czasownika z końcówką -ing, która działa jak rzeczownik: Swimming is fun. Po polsku odpowiada jej rzeczownik odczasownikowy, np. „pływanie”.

Kiedy używamy gerundu?

Na początku zdania jako podmiot, po przyimkach (at, of, about, without) i po niektórych czasownikach, np. enjoy, mind, finish, avoid, keep.

Gerund czy bezokolicznik po like?

Obie formy są poprawne: I like swimming i I like to swim. Ale I’d like zawsze łączy się z to: I’d like to swim.

Czym się różni stop smoking od stop to smoke?

Stop smoking to rzucić palenie. Stop to smoke to zatrzymać się, żeby zapalić.

Czy gerund to to samo co Present Continuous?

Nie. Obie formy mają -ing, ale w Present Continuous przed nimi stoi am, is albo are: I’m swimming. Gerund działa jak rzeczownik: Swimming is fun.

Jak ćwiczyć gerund?

Zrób sobie dwie krótkie listy na głos. Pierwsza: pięć rzeczy, które lubisz, z I enjoy…. Druga: pięć planów z I want to…. I enjoy cooking. I want to learn Italian. Po tygodniu takich powtórek ucho samo zacznie wyłapywać, co brzmi dziwnie. Potem przerób ćwiczenia z gerundu i bezokolicznika.

Kluczowe wnioski

Gerund to -ing w roli rzeczownika: Swimming is fun.
Po przyimku zawsze -ing: good at cooking, before leaving.
Po enjoy, mind, finish, avoid, keep idzie -ing, po want, need, decide, hope idzie to.
Przy like, love, start obie formy są dobre, przy would like tylko to.
Stop, remember, forget i try zmieniają znaczenie razem z formą.

Źródła

Wiktionary. Hasło „gerund”, etymologia. en.wiktionary.org